Koning Willem-Alexander heeft woensdagavond de eeuwenoude vriendschap met Japan benadrukt, maar ook stilgestaan bij een "pijnlijke episode", de Tweede Wereldoorlog. Hij benoemde onder meer dat "ons gedeelde verhaal ook bitterheid omvat". "Diepe wonden die toen zijn geslagen, werken ook in de generaties erna door", zei de koning tijdens het staatsbanket met de Japanse keizer Naruhito."Onze burgers en militairen is in deze periode groot leed berokkend.

Ook in Japan heeft de bevolking de vreselijke gevolgen van de oorlog moeten dragen, in het bijzonder in de laatste fase", zei de koning in zijn toespraak. Daarmee doelde de vorst op de Amerikaanse atoombommen die in 1945 op de Japanse steden Hiroshima en Nagasaki vielen, met honderdduizenden doden tot gevolg.

Willem-Alexander benadrukte daarnaast dat verhalen uit de oorlog verteld moeten blijven worden. "Door erkenning van het verleden in zijn volle breedte, creëren we ruimte voor een gezamenlijke toekomst."Verder zei de koning dankbaar te zijn voor "de diepe vriendschap tussen onze families", maar ook voor "de unieke en historische band tussen onze landen".

Hij benoemde ook dat de "eeuwenlange samenwerking" tussen beide landen veel heeft gebracht, zoals welvaart en innovatie. De hechte band kent volgens de koning ook "intense momenten, zoals afgelopen zondag, tijdens de sportieve krachtmeting tussen onze elftallen".

"Heel bijzonder en plezierig om dit samen te beleven", zei hij over de voetbalwedstrijd tussen Nederland en Japan, die hij zondag met het keizerspaar bekeek.Pokémon-plaatjes en sushi Daarnaast is "culturele uitwisseling" volgens de koning een belangrijk begrip in de band tussen de landen.

"Wij Nederlanders zijn gefascineerd door uw land en uw cultuur", sprak hij de keizer toe. "In menig kinderkamer staat een verzamelboek met Pokémon-plaatjes naast de boeken van Nijntje. Sushi heeft de weg naar de Hollandse eettafel gevonden." Ook zei de koning dat steeds meer Nederlanders zich laten "betoveren door de schoonheid van uw land" en Japan in hun hart sluiten.

"Ons gezin is daarop geen uitzondering; we koesteren de mooie herinneringen", deelde de vorst.Aan het einde van zijn toespraak bracht Willem-Alexander een toost uit op de vriendschap tussen Nederland en Japan, waarna het Japanse volkslied werd gespeeld. De koning nam daarna plaats tussen keizer Naruhito en diens echtgenote, keizerin Masako.

Het Japanse keizerspaar begon woensdagochtend aan het staatsbezoek, dat tot en met vrijdag duurt.